شمارهٔ ۱۴۳
متن شعر در مرکز صفحه؛ ابزار پژوهش در صورت نیاز در دسترس است.
۱
بنازد جان اسکندر به سلطان جهان سنجر
۲
که سلطان جهان سنجر شرف دارد بر اسکندر
۳
به عمر خویش در عالم نکرد اسکندر رومی
۴
چنین فتحی که کرد امسال سلطان جهان سنجر
۵
معزالدین والدنیا خداوند خداوندان
۶
شهنشاه مبارک رای ملک آرای دینپرور
۷
جهانداری که در لشکر هزاران پهلوان دارد
۸
به رزم اندر سکندر دل به بزم اندر فریدون فر
۹
بدو چیزش همی امسال دولت تهنیت گوید
۱۰
که هر دو در صفت هستند زیباتر ز یکدیگر
۱۱
یکی آن است کاو بستد به غزنین تخت سلطانان
۱۲
دگر آن است کاو بر تخت سلطانی نشست ایدر
۱۳
ز مردی آنچه کرد امسال در غزنین و در کابل
۱۴
نکرد اندر عجم رستم نکرد اندر عرب حیدر
۱۵
هزیمتکرد شاهی را بهم بر زد سپاهی را
۱۶
که حاکی بود از آنگیتی زکاخ ایرج و نوذر
۱۷
سپاهی با شگفتیها و دستانهای گوناگون
۱۸
ز نستوهی فزون از حد ز انبوهی فزون از مر
۱۹
در او گرگان با دندان و دندانشان همه زوبین
۲۰
در او شیران با چنگال و چنگال همه خنجر
۲۱
همه همزاد اسب و زین همه همراز رزم و کین
۲۲
همه آشوب ملک و دین همه بنیاد شور و شر
۲۳
همه چون پشته شد صحرا زبس گردان شیر اوژن
۲۴
همه چون کوه شد هامون ز بس پیلان کُه پیکر
۲۵
دلیر و تند گُردانی به صورت تیره و ناخوش
۲۶
دمان و مست پیلانی به هیکل هایل و مُنکَر
۲۷
یکی چون موج دریا بود و بر بالای او کشتی
۲۸
وزان کشتی همه دیوان رنگ آمیز مکر آور
۲۹
یکی چون منجنیقی بود چوب او همه آهن
۳۰
به جای سنگ او پران همه مرغان اندک پر
۳۱
یکی چون طور سینا بود از او آویخته ثُعبان
۳۲
درخشنده ز پشت او کف موسی پیغمبر
۳۳
غبار اندر هوا چون ابر ویران تیر چون باران
۳۴
درخشان تیغ چون برق و خروشان کوس چون تندر
۳۵
به پشت ژنده پیلان بر نشسته ناوک اندازان
۳۶
چو عفریتان آتش بار بر تلهای خاکستر
۳۷
گهی روی زمین چون گنبد خَضرا شد از آهن
۳۸
گهی از گرد چون روی زمین شد گنبد اَخضر
۳۹
تو گفتی چرخ زیر آمد زمین از بر شد آن ساعت
۴۰
اگرچه در همه وقتی زمین زیرست و چرخ از بر
۴۱
کشیده خسرو عالم علم بر عالم کبری
۴۲
که یارش سعد اکبر بود و پشتش خالق اکبر
۴۳
امیران سپاه او عدو بندان خصم افکن
۴۴
کمین سازان تیرانداز خفتان پوش جوشن در
۴۵
هلاک محض خصمان را چو قوم نوح را طوفان
۴۶
بلای صرف اعدا را چو قوم عاد را صرصر
۴۷
به ناچخ بدسِگالان را کتف بشکسته و گردن
۴۸
به خنجر ژنده پیلان را شکم بدریده و حنجر
۴۹
به زخم تیرشان بر تن همی چون دام شد جوشن
۵۰
به زخم گرزشان در سر همی چون جام شد مغفر
۵۱
ز تیغ تیزشان پیلان زده در خون قوایم را
۵۲
چو طارمهای نیل اندود در بیجاده گون عرعر
۵۳
میان بسته به جنگ و کین دو لشکر بر در غزنین
۵۴
از آن سو لشکر صفدار ازین سو لشکر صفدر
۵۵
ز بخت آمد به یک ساعت ز چرخ آمد به یک لحظه
۵۶
غنیمت بهر این لشکر هزیمت قِسم آن لشکر
۵۷
به اندک مدتی بردند زین جانب وزان جانب
۵۸
غنیمت تا به قسطنطین هزیمت تا به کالَنجَر
۵۹
شه غزنین گریزان شد مصافش برگ ریزان شد
۶۰
عدو افتان و خیزانشد به دشت و وادی و کُه در
۶۱
ز بیم جان چنان جنبان شده دل در بر خصمان
۶۲
که در دریا به گاه موج کشتیهای بیلنگر
۶۳
همه زابلستان ناله همه هندوستان شیون
۶۴
خروشان باب بر دختر غریوان بر پسر مادر
۶۵
ز خسته کوه و صحرا را کنار آکنده و دامن
۶۶
زکشته گرگ وکرکس را شکم پرگشته و ژاغر
۶۷
چه برپشته چه بر هامون هزاران کشته افکنده
۶۸
ز خونکشتگان رستهبه دی مه لالهٔ احمر
۶۹
چو شد عاجز سپاه خصم چون کبکان و نخجیران
۷۰
چو شد قادر سپاه شاه چون شاهین و شیر نر
۷۱
همه پیرامن غزنین به یک ره بر هم افتاده
۷۲
هر آن هندو کجا بودند در قنّوج و تانیسر
۷۳
به شکل دَبّهٔ قیر و بهسان خیک پر قطران
۷۴
همه زابل سر بیتن همهکابل تن بیسر
۷۵
چو شد در آتش پیکار خونآلوده خنجرها
۷۶
توگفتی ارغوان روید همی از برگ نیلوفر
۷۷
شه عالم درست و شاد از آتش برون آمد
۷۸
چنانکز آتش نمرود ابراهیم بن آزر
۷۹
چهارم بطن داودی ز پنجم بطن محمودی
۸۰
ولایت بستد و بگرفت گنج و ملک او یکسر
۸۱
به دیگر پادشاه داد آنچه از یک پادشا بستد
۸۲
چنین باشند شاهان جهانگیر سخاگستر
۸۳
دی و بهمن ز سرما بقعهٔ غزنین چنان باشد
۸۴
که گردد باد چون سوهان و گردد آب چون مرمر
۸۵
هوا از ابر چون رایات عباسی سیه باشد
۸۶
بود چون رایت مصری سپید از برف کوه و در
۸۷
به اقبال شه عالم دو معنی را در آن بقعه
۸۸
دی و بهمن به خوشی بود همچون مهر و شهریور
۸۹
یکی تا شاه و لشکر را ز سرما رنج کم باشد
۹۰
به دشت از برف و از باران نگردد رختهاشان تر
۹۱
دگر تا اهل غزنین را ز شومی و جفاکاری
۹۲
بود پالیزها بی بار و باشد کشتها بی بر
۹۳
کجا لشکر کشد خسرو به ماه آذر و آبان
۹۴
چو فروردین شود آبان و چون نیسان شود آذر
۹۵
اگر خواهد به خشم و کینه از آب آتش افروزد
۹۶
وگر خواهد به عفو و مهر آب انگیزد از آذر
۹۷
ایا شاهی که همچون بندگان از مهر و از خدمت
۹۸
سراندر چنبر فرمانت دارد چرخ چون چنبر
۹۹
همه ناموس غزنین را به یک آهنگ بشکستی
۱۰۰
شجاعت را میان بستی و نصرت را گشودی در
۱۰۱
شهی کاو با رسولان تو بیعت کرد در غزنین
۱۰۲
که با پیلان به درگاهت فرستد خدمتی درخور
۱۰۳
همه دستانگری بود آن چو بیدا گشت راز او
۱۰۴
خرد همداستان نبود چو باشد شاه دستانگر
۱۰۵
چو قادر بود در نیکی نبایستی بدی کردن
۱۰۶
ز بدبختی اگر بدکرد برد از تیغ تو کیفر
۱۰۷
به دست خسرو دیگر سپردیگاه و تخت او
۱۰۸
سپردی بارگاه او به پای بنده و چاکر
۱۰۹
صد و سی ساله ملک و خانهٔ محمود بگرفتی
۱۱۰
به نصرت کردن یزدان به یاری دادن اختر
۱۱۱
چوگشتی چیره بر غزنین گشادی قلعههایی را
۱۱۲
همه پر جامهٔ دیبا همه پر گوهر و پر زر
۱۱۳
نهادند ای عجب محمود و فرزندان او گویی
۱۱۴
ز بهر تو صد و سی سال زرّ و جامه و گوهر
۱۱۵
برون زین هر سه حاصل شد تورا بسیار نعمتها
۱۱۶
که نشناسد قیاس و حد او جز ایزد داور
۱۱۷
چه زرینه چه سیمینه چه عطر و چه بلورینه
۱۱۸
چه زین افزار و فرش و پیل و اسب و اشتر و استر
۱۱۹
چو اندر مرو با بهرام شه پیمان چنان کردی
۱۲۰
که بنشانیش در غزنین به تخت پادشاهی بر
۱۲۱
موافق شد تو را توفیق تا پیمان بسر بردی
۱۲۲
به تخت پادشاهی بر نهادی بر سرش افسر
۱۲۳
زه ایسلطان نشان سلطان که اندر مشرق و مغرب
۱۲۴
چو تو سلطان نشان سلطان نخواهد بود تا محشر
۱۲۵
ملکسلطان و شاه آلبارسلان و جغری و طغرل
۱۲۶
اگر قادر نگشتند از قضا بر فتح آن کشور
۱۲۷
به فرهنگ و به هنگ تو دگر ساله چنان گردد
۱۲۸
که فراشت بود فغفور و دربانت بود قیصر
۱۲۹
ز شهر قیروان ملک تو باشد تا حد ماچین
۱۳۰
ز مرز باخترعدل تو باشد تا حد خاور
۱۳۱
وزیر تو همایون است بر تو گاه سلطانی
۱۳۲
نباشد هیچ سلطانرا وزیری زین همایونتر
۱۳۳
ز بهر حَلّ و عَقد ملک یزدان کرد جاویدان
۱۳۴
قضا در تیغ تو مدغم قدر در کلک او مضمر
۱۳۵
خداوندا جهاندارا ز فتح توست و مدح تو
۱۳۶
ضمیر بنده پرگوهر زبان بنده برشکر
۱۳۷
به شعر فتح غزنین بنده شایدگر سرافرازد
۱۳۸
که شعر فتح غزنین را همی شاهانکنند ازبر
۱۳۹
بود بیشک سزاوار چنان فتحی چنین شعری
۱۴۰
که بر خوانند و بپسندند و بنویسند در دفتر
۱۴۱
همیشه تا بود در رزم کوس و لشکر ورایت
۱۴۲
همیشه تا بود در بزم رود و باده و ساغر
۱۴۳
ز رزمت باد بر گردون رسیده نعرهٔ گُردان
۱۴۴
ز بزمت باد برکیوان شده آواز خنیاگر
۱۴۵
چو در مشرق به نامت خطبه و سکه مزین شد
۱۴۶
مزین باد در مغرب ز نامت خطبه و منبر
۱۴۷
تو هفت اقلیم را سلطان و هفت اختر تو را گفته
۱۴۸
مبارک باد سلطانی بهسلطان معظم بر
